Voorbij het denken
- Jan Kersschot -

Jan Kersschot is natuurarts in België en auteur van het door hemzelf in het Engels geschreven boek 'Coming Home', uitgegeven door Inspiration.edit in België; ongeveer 320 verrukkelijke pagina’s over Ons Favoriete Onderwerp met achterin interviews met Tony Parsons, Douglas Harding, Mira Pagal, Nathan Gill, Chuck Hillig, Wayne Liquorman en Francis Lucille, ook over Ons Favoriete Onderwerp (ISBN 90-802503-4-1). (Zie ook: http://users.skynet.be/inspiration/eenzijn).

Inmiddels is er bij uitg. Ankh-Hermes een iets gewijzigde en ingekorte, door Gerda Brongers vertaalde Nederlandse uitgave verschenen onder de titel 'Eén Zijn - thuiskomen bij je-Zelf'. In deze uitgave ontbreken o.a. de Interviews. (ISBN 90-2028274-3).

Een plotselinge gewaarwording
dat Subject en object één zijn
zal je tot een diep geheimzinnig
en woordeloos begrip leiden.
Je zult ontwaken tot de waarheid van Zen.
Huang-po

Er zijn momenten in ons leven dat we er ons van bewust zijn, dat sommige concepten die we tot nu toe voor werkelijk hebben gehouden, eigenlijk helemaal niet zo zeker en evident zijn. Veel van zulke momenten zijn er vooral in onze kindertijd geweest, toen we nog volledig geabsorbeerd waren in de dingen die gebeurden. Deze markeringspunten zijn bij voorbeeld die momenten waarop we ons vrij en zonder zorgen voelen, bij voorbeeld wanneer we gewoon lekker in het zonnetje zitten te spelen op het strand. We zijn dan zonder expliciete gedachten, helemaal geabsorbeerd door onze omgeving: het zand, de zee, de wind, onze armen, onze benen - alles is verbonden met elkaar, alles samen is één groot veld van bewustzijn. Dat zijn belevingen die zich aan de rand van onze vermogens tot denken en voelen voordoen. Jonge kinderen schijnen dit regelmatig te beleven. Zelfs als volwassene kunnen we dergelijke momenten van complete absorptie ervaren, momenten van blind vertrouwen in wat we zien: bij voorbeeld als we in een open haardvuur staren of aan zee gehypnotiseerd zijn door de geluiden van de branding. Wanneer we met hart en ziel in een spel betrokken zijn, wanneer we bewonderend een prachtige zonsondergang gadeslaan, of wanneer we vol overgave een muziekinstrument bespelen, kunnen we onszelf werkelijk helemaal daarin verliezen. Naderhand, als we ons een dergelijk moment herinneren, kunnen we zeggen 'O, ik was er niet met mijn gedachten bij' of 'Ik was er gewoon niet'. Zonder dat we daar ons op het moment zelf van bewust waren, waren we helemaal opgenomen in een oneindige ruimte waarbinnen alles zich moeiteloos leek te voltrekken. Ons denkproces leek zich te vertragen en we beperkten onszelf tot louter neutraal observeren. Het is een ten volle aanwezig zijn, een soort observeren zonder te oordelen. Met andere woorden, de innerlijke stem die altijd commentaar geeft, is dan even volledig stil. Al wat er dan nog overblijft is dat-wat-er-is. En op zo’n moment is dat voldoende, is er geen verlangen naar iets beter meer.

Wat in deze context van belang is, is het feit dat we wel moeten bekennen, dat er op zo’n momenten geen actief denkproces nodig is. In feite zouden we kunnen stellen dat we gewoon gelukkig waren, zonder meer. Misschien is dit wel meer het geval. Dat elke keer dat we werkelijke vervulling ervaren, het gedachteproces inactief is. Op die momenten is er alleen 'dat wat is'. De denkende geest verschijnt pas later ten tonele. Immers, als er geen denkproces gaande is, is er geen ruimte voor hoop of angst. Met andere woorden, er is geen klagen, geen verlangen en geen schuldgevoel. Of, om het anders te formuleren - er is geen sprake van een 'ik-gevoel'. Is dat niet iets verbazingwekkends: te zien dat er, telkens wanneer er sprake is van echt geluk, eigenlijk de persoon niet nadrukkelijk aanwezig is? Geen zelfbeeld, geen rol voor het ego, maar alleen louter blijdschap. Er is dan slechts puur 'zijn' dat niet wordt verstoord door welk concept of welke gedachte dan ook over onze persoonlijkheid. En het eigenaardige is dat deze toestand meestal als heel natuurlijk en bevrijdend wordt ervaren.

Wat gebeurt er dan? Wel, niet veel in feite. We verwachten niets, we hoeven nergens een etiketje op te plakken. En blijkbaar gaat dit gepaard met een bevredigend gevoel van innerlijke rust. Zulke momenten zijn een voorproefje van hoe het moet zijn om thuis te komen bij onze ware natuur. Hoe het moet zijn om in contact te zijn met onze ware kern, ons naakt Bewustzijn. Alle dagelijkse beslommeringen die ons in beslag nemen en vaak de drijfveer zijn tot ons doen en laten worden naar de achtergrond verdreven. En de achtergrond zelf verschuift naar de voorgrond. Wanneer we geen aandacht schenken aan de commentaren van onze innerlijke dialoog, wanneer we los komen van de gewoonte ons met onze persoonlijkheid te identificeren, kunnen we misschien voeling krijgen met het oneindige. Dat gaat vaak samen met een zuiverheid en openheid die we sedert onze vroege kinderjaren niet meer hebben gekend.

[Jan Kersschot]